Anne-Marie Demoucelle heeft onlangs een ontmoeting gehad met Katharina Klapper, een onafhankelijk adviseur die gespecialiseerd is in onderzoek in een vergevorderd stadium en klinische ontwikkeling. Katharina heeft zowel in de bedrijfswereld als bij non-profitorganisaties gewerkt, waaronder enkele jaren bij het wereldwijde biofarmaceutische bedrijf UCB en bij de Michael J. Fox Foundation. Ze biedt een waardevol inzicht in de huidige stand van zaken op het gebied van Parkinsononderzoek – en in de richting waarin dit onderzoek zich mogelijk verder zal ontwikkelen.
In haar gesprek met Anne-Marie benadrukte Katharina enkele van de belangrijkste redenen om hoopvol te zijn over de toekomst van het onderzoek naar de ziekte van Parkinson:
- meer dan 170 behandelingen in ontwikkeling,
- doordachtere en gerichtere klinische onderzoeken,
- betere instrumenten om daadwerkelijke verandering te meten,
- dagelijkse verbeteringen dankzij digitale hulpmiddelen.
In een stroomversnelling komen
Katharina merkte op dat een van de meest opvallende aspecten van het recente onderzoek naar de ziekte van Parkinson de enorme omvang van de activiteiten is.
Compared with previous years, 2025 brought a more diverse and dynamic therapeutic landscape, with many approaches being explored at once to address different symptoms, stages, and biological pathways. She also noted there are a significant number of potential disease-modifying treatments that have reached the clinical trial stage of research and development.
“Of the around 170 treatments undergoing clinical testing today, half are targeting the underlying biology of Parkinson’s – meaning the processes inside the brain that drive the condition, not just the symptoms.
Een mogelijke behandeling waar velen bijzonder enthousiast over zijn, is prasinezumab, een therapie die zich richt op alfa-synucleïne. Het internationale farmaceutische bedrijf Roche heeft besloten om in 2025, na bemoedigende resultaten in fase 2, door te gaan naar fase 3-onderzoeken. Alfa-synucleïne is een eiwit dat zich ophoopt in de hersenen van mensen met de ziekte van Parkinson, en het vinden van een manier om dit eiwit beter te reguleren wordt beschouwd als een belangrijke potentiële behandelingsoptie.
“Als dit lukt, zou dit een van de eerste ziekteverloopbeïnvloedende geneesmiddelen kunnen worden die voor patiënten beschikbaar zijn”, Katharina legde uit.
She noted that other alpha-synuclein programmes advanced as well in 2025, and that results from trials focusing on genetic forms of Parkinson’s – particularly those linked to gene variants LRRK2 and GBA1 genes – are expected in 2026, including Denali/Biogen’s LRRK2 programme and BIAL’s GBA programme. Genetic variations such as LRRK2 and GBA1 can influence risk or progression of Parkinson’s disease. There are more clinical trials targeting these genes but genetic testing remains a personal choice and is not yet part of routine clinical practice.
Interestingly, some treatments designed for genetic forms are also being tested in idiopathic Parkinson’s (Parkinson’s without a known genetic cause). “Onderzoekers denken dat bepaalde benaderingen ook voordelen kunnen bieden voor mensen bij wie geen mutaties zijn vastgesteld” legt ze uit.
Naarmate onze wetenschappelijke kennis toeneemt, zullen er wellicht meer op maat gemaakte behandelingen mogelijk worden.
Doordachtere en gerichtere klinische onderzoeken
De inspanningen om bestaande behandelingen voor zowel vroege als verder gevorderde stadia van de ziekte van Parkinson te verbeteren, zullen in 2026 worden voortgezet, aldus Katharina. Daarbij gaat het onder meer om het identificeren van de juiste patiëntengroepen voor bepaalde behandelingen, het kiezen van eindpunten [resultaten] die aansluiten bij wat patiënten het belangrijkst vinden, en het verbeteren van zowel symptomatische behandelingen als chirurgische opties.
Katharina emphasized that, while disease-modifying therapies attract much attention, important improvements continue to be made in symptomatic treatment. This includes: better delivery systems for dopamine-based therapy, extended-release formulations, and more stable symptom control to reduce daily fluctuations.
In surgical care, she added, newer, ’adaptive Deep Brain Stimulation’ allows real-time adjustments tailored to each patient, while ‘Focused Ultrasound’ is being increasingly used as a non-invasive option for certain motor symptoms.
Slimmer opgezette onderzoeken, betere hulpmiddelen en het meten van wat er echt toe doet
Katharina heeft verschillende factoren geïdentificeerd die ten grondslag liggen aan de toename van het onderzoek naar de ziekte van Parkinson, waaronder:
- een beter inzicht in de biologie van de ziekte, en
- betere instrumenten om te meten of een behandeling een significant effect heeft, waaronder een breder gebruik van biomarkers.
Een biomarker is een meetbare aanwijzing voor een biologisch proces – bijvoorbeeld een eiwitpatroon dat onderzoekers helpt te begrijpen wat er in de hersenen gebeurt. De alfa-synucleïne-seeding-amplificatietest is zo’n hulpmiddel, en wordt tegenwoordig steeds vaker ingezet in klinisch onderzoek.
Katharina merkte op dat onderzoeken die gericht zijn op het vertragen van het verloop van de ziekte van Parkinson vaak gericht zijn op mensen in de vroege stadia van de aandoening. “In de vroege fase van de ziekte van Parkinson kunnen de veranderingen heel subtiel zijn – daarom hebben onderzoekers gevoeliger meetinstrumenten nodig om te kunnen vaststellen of een behandeling aanslaat”, merkte ze op. Hieronder vallen bijvoorbeeld digitale draagbare apparaten die kleine veranderingen in beweging of slaap registreren, en methoden om biologische signalen te koppelen aan klinische symptomen.
Katharina emphasized that new tools need to be approved by regulatory authorities in order to be accepted as proof that a therapy is working. They are currently being assessed within the context of research and are not yet used in routine clinical care. Progress is happening albeit carefully, step by step.
Digitale hulpmiddelen en het dagelijks leven: aanzienlijke vooruitgang vandaag de dag
Vooruitgang in het behandelingsonderzoek is uiteraard belangrijk, maar er moet ook worden opgemerkt dat er vooruitgang wordt geboekt bij de ontwikkeling en verfijning van hulpmiddelen die het dagelijks leven vergemakkelijken. “”Er zijn indrukwekkende ontwikkelingen op het gebied van digitale gezondheidszorg die zelfmanagement ondersteunen," merkte Katharina op.
Voorbeelden hiervan zijn:
- draagbare apparaten die mobiliteit of slaap bijhouden,
- apps die logopedie of fysiotherapie aan huis aanbieden,
- hulpmiddelen voor cognitieve training,
- platforms voor muziektherapie, en
- zorgmodellen die interdisciplinaire ondersteuning bij mensen thuis brengen.
Ze benadrukt de Parkinson’s UK Technische gids, which helps people compare devices and apps through real patient reviews: a valuable way to reduce overwhelm and support informed decisions. These digital tools also help clinicians and empower individuals to take an active role in their care.
Een blik op de toekomst: waarom zouden we hoopvol zijn?
Voor Katharina komt hoop voort uit een combinatie van wetenschappelijke vooruitgang en de verscheidenheid aan benaderingen: “We hebben verschillende schoten op doel – en dat is de juiste strategie. De ziekte van Parkinson verloopt niet bij iedereen op dezelfde manier.”
Ze put moed uit:
- de verscheidenheid aan programma’s die de laatste fase van de klinische proeven ingaan,
- voortdurende inspanningen om verontrustende symptomen aan te pakken,
- onconventionele benaderingen zoals celtherapie,
- een sterkere inbreng van de patiënt bij onderzoek,
- en een grotere dynamiek in het onderzoek in het algemeen.
“Het is een hele weg – maar de sector gaat de goede kant op.”
